Vedische astrologie

De vedische astrologie, of Jyotish, komt uit India. Ze gebruikt de siderische dierenriem, afgestemd op de sterrenbeelden, waardoor de tekens ongeveer 24 graden verschoven zijn ten opzichte van de westerse astrologie.

Ze kent een centrale plaats toe aan de maan en aan de 27 nakshatra's, de maanhuizen, en verdeelt het leven in grote planetaire periodes, de dasha's.

Waar het vandaan komt

Het woord Jyotish komt van het Sanskriet jyotis, licht. In het oude India is Jyotisha een van de zes hulpdisciplines van de Veda's, de Vedanga's, en dient het in de eerste plaats om de tijd te meten en het moment van rituelen vast te stellen. De oudste teksten die ermee verband houden, gaan meer over kalender en sterrenkunde dan over het lezen van een individueel lot.

De horoscopische astrologie, gericht op de hemel van de geboorte, ontwikkelt zich in India aan het begin van onze jaartelling. Historici zien daarin uitwisselingen met de Griekse astrologie, waarvan sommige technische termen getuigen, gecombineerd met elementen die eigen zijn aan India, zoals de nakshatra's. Auteurs als Varahamihira leggen er in de 6e eeuw de regels van vast, en de traditie schrijft een fundamenteel traktaat toe aan de wijze Parashara.

Jyotish is in het Indiase sociale leven zeer aanwezig gebleven, met name bij de keuze van huwelijks- of ceremoniedata. De term « Vedische astrologie » raakte aan het eind van de 20e eeuw in het Westen verbreid, samen met de belangstelling voor yoga en ayurveda. Hij verwijst naar een geleerde traditie, maar de horoscopische teksten zijn veel jonger dan de Veda's zelf.

Waarop het berust

Jyotish werkt met negen graha's: de Zon, de Maan, Mars, Mercurius, Jupiter, Venus, Saturnus, en Rahu en Ketu, de maanknopen, die als schaduwpunten worden beschouwd. Traditioneel gebruikt het Uranus, Neptunus en Pluto niet. De lagna, het equivalent van de ascendant, bepaalt het eerste huis, en elk huis beslaat vaak een volledig teken.

Naast het hoofdhoroscoop raadpleegt de astroloog verdelingskaarten, de varga's, die elk teken in fijnere delen opsplitsen om een specifiek domein te belichten. De bekendste is de navamsa, die verband houdt met het koppel en met rijpheid. Het meest gebruikte periodesysteem, de Vimshottari, verdeelt honderdtwintig jaar over de negen graha's volgens de nakshatra van de Maan bij de geboorte.

Hoe het wordt beoefend

De horoscoop wordt berekend zoals in de westerse astrologie, maar op basis van de siderische dierenriem; de astroloog leest vervolgens de lopende dasha's.

De consultatie begint met de berekening van de kundali, het Indiase geboortehoroscoop, vaak getekend als een vierkant of een ruit. De astroloog vraagt naar de datum, het uur en de plaats van geboorte en bepaalt vervolgens in welke planetaire periode de persoon zich bevindt. De vragen gaan vaak over loopbaan, huwelijk, studie of een gezinsbeslissing. Een sessie duurt gewoonlijk ongeveer een uur.

In India is het vergelijken van twee kundali's vóór een huwelijk, kundali milan genoemd, een wijdverbreide vorm. Elders vinden consultaties vooral telefonisch of per videoconferentie plaats. Sommige astrologen sluiten af met aanbevelingen, remedies genoemd: een mantra reciteren, op bepaalde dagen vasten, een gift doen of een steen dragen die met een planeet verbonden is.

Wat je kunt verwachten

Jyotish biedt een gestructureerd kader om na te denken over de levensfasen, met een notie van periodes die sommigen helpt betekenis te geven aan een moeilijk moment of een verandering. Het is een culturele en religieuze traditie waarvan de voorspellingen niet wetenschappelijk zijn gevalideerd. Ze vervangt geen medisch, juridisch of financieel advies, noch psychologische begeleiding, en mag niet alleen bepalend zijn voor een huwelijk.

Bij remedies is waakzaamheid geboden. Een edelsteen die tegen een hoge prijs als onmisbaar wordt verkocht, een betaald ritueel om een « dosha » te neutraliseren of de aankondiging van een ongeluk dat alleen tegen betaling te vermijden is, zijn waarschuwingssignalen. De meest gebruikelijke traditionele remedies, zoals een gebed of een gift, kosten bijna niets.

Begrippen

Graha

Hemellichaam of punt dat volgens de Sanskrietetymologie « grijpt ». Jyotish telt er negen, waaronder de maanknopen Rahu en Ketu.

Lagna

Teken dat bij de geboorte aan de horizon opkwam, het equivalent van de ascendant. Het bepaalt het eerste huis van het horoscoop.

Ayanamsa

Waarde van het verschil tussen de tropische en de siderische dierenriem. Er bestaan verschillende berekeningen; de meest gebruikte in India draagt de naam Lahiri.

Navamsa

Verdelingskaart die elk teken in negen delen opdeelt. Ze wordt gelezen als aanvulling op het hoofdhoroscoop.

Dasha

Levensperiode die door een graha wordt bestuurd en zelf in subperiodes is onderverdeeld. Ze dient om tendensen in de tijd te plaatsen.

Mangal dosha

Configuratie verbonden met Mars, die door de traditie als delicaat voor het huwelijk wordt beschouwd. Het gewicht ervan verschilt sterk per astroloog.